Aleyküm selam ve dua ile.
Güzel bir benzetme yapmışsınız. Boş bir kağıdın işe yaraması için üzerine bir şeyler yazılması gerektiği gibi, insan için de rızık ve işler iki temel hakikate işaret eder: Allah’ın verdiği nimetler (rızık) ile bunları faydalı işler için kullanma sorumluluğu.
1) Rızık ve hikmetli kullanımı
- Her insan için kendine mahsus rızıklar takdir edilir. Ancak bu rızıklar boşa akıp gitmesin diye amellerle, ibadetlerle ve faydalı işler için kullanılmalıdır. Nitekim ayetlerde (örneğin Bakara 2:212; âmâ şöyle der) dünya ve ahiret için yaptıklarımızın önemi vurgulanır. İnsan, kazandığı malı yalnızca kişisel hazlar için değil, adalet, yardımlaşma, ilim ve ibadet yolunda değerlendirmelidir.
- Rızıkla ilgili olarak dua ve tevekkül de önemlidir. “Allahım! Bize dünyada iyilik ver, ahirette de iyilik ver ve bizi cehennemden koru.” (Hadis benzeri dualar, sahih rivayetlerle desteklenir; ancak duaların kabulü için samimiyet ve kulluk eder bir hale ihtiyaç vardır.)
2) Yazmak, çizmek gibi fiillerin manası
- Bu benzetmede “boşluk” bozulabilir; boş kağıt bir şeye dönüştüğünde anlam kazanır. İnsan da boş kalmamalı; kalp ve hayat bir plan, amaç ve hizmet ile dolu olmalı. Bilgi öğrenmek, ibadet etmek, emaneti yerine getirmek, çocuklara, topluma faydalı olmak gibi fiillerle yaşam anlam kazanır.
- Dünyayı imar etmek, ahireti de gözetmek şeklindeki dengeli yaklaşım sünnet-i Allah’a uygundur. “İlim öğrenen ve öğretenler, ibadet edenler” şeklinde övülüşler, amellerin dünya ve ahiret arasındaki köprü olduğuna işaret eder.
3) Yol gösterici davranışlar
- Malı, ilmi, zamanı ve yeteneği başkalarına faydalı olacak şekilde kullanmak: yardım, infak, adaletli ticaret, helal kazanç, çocuklara ve ihtiyacı olanlara yardım.
- Kalpte samimiyet, niyetin temizliği ve niyetin amellerle eşliğinin önemi: “Ameller niyetlere göre değerlendirilir” hadisini hatırdan çıkarmamalı; niyet, fiilin önünü açar veya kapatır.
- Allah’a güven ve gayret: tevekkül ile çalışmak, kulluk vazifesini yerine getirirken rızık konusunu hesaba çekiştirmemek; ama çalışırken helal yoldan ve adaletli olmak.
4) Kısa tefekkürü hatırlatma
- Boş bir kağıt gibi yaşamınız da boş kalmasın; üzerine ilim, ibadet, güzel ahlak, faydalı işler yazılsın. Bu, dünya ve ahiret için hayır olur.
- İnsan, rızkını kullanırken başkalarının haklarına riayet etmeli; israf ve zulümden sakınmalıdır.
Bu benzetme üzerinden siz de bu hassas noktaları kendi tecrübeleriniz ve öğrendiğiniz bilgilerle ilerletmeye devam edin. Selam ve dua ile.
