Kader Hakkinda çokca Sorulan Bir Soru

alptraum · 01.03.2007, 14:06

Kader konusunda şu soruya sıkça muhatap olunur:“Dünyanın ıssız bir köşesinde yaşayan bir insanın İslâm dinini bilmesi mümkün değildir. Bu adam, âhirette nasıl sorumlu tutulabilir?”
Aslında, bu sanıldığı gibi, yeni bir mesele değil. Asırlar önce tartışılmış, halledilmiş, rafa kaldırılmış. Şu kadar var ki, “dünyanın öte ucu” denmemiş de, “ıssız bir dağda, toplum hayatından habersiz yaşayan bir adam” denmiş... Yahut buna benzer bir başka tip üzerinde konuşulmuş.

Kur’ân-ı Kerîm’de bir âyet-i kerîme var. Meâli şöyle:
“Allah, hiçbir nefse gücünün yettiğinden fazlasını teklif etmez.” (Bakara Sûresi, 286)Yani, Allah hiçbir nefse yerine getirilmesine güç yetirilmeyen bir teklifte bulunmaz.

Nefis çok genel bir kavramdır. Yani, her şeye taşıyabileceği kadarını yükler.
Her gövdenin üzerine, götürebileceği kadar bir baş yerleştirir. Atom çekirdeğine gezegenleri bağlamaz. Güneşe de taşıyamayacağı büyüklükkte gezegenler takmaz.

Âlimlerimiz, bu âyet-i kerimeyi çeşitli yönlerden tefsir etmişler.
Fıkıh âlimleri, bu âyeti fıkıh yönünden ele almışlar ve “Allah hiçbir insana güç yetiremeyeceği ibadetleri teklif etmez ve onu önüne sakınması mümkün olmayan yasakları koymaz“ demişlerdir. Kelâm âlimleri ise söz konusu ayeti itikat yönünden incelemişler, âyette geçen “güç yetme” meselesini akıl yönüyle ele almış ve şu mânâda birleşmişlerdir:
“Dünyanın ıssız bir köşesinde yaşayan ve cemiyet hayatından uzak bir insan, mücerret aklıyla, hangi hakikatleri bilmeye güç yetirebilirse, sadece onlardan sorumludur.”

Mücerret akıl denilince, “bir peygambere muhatap olmamış, kendisine İlâhî emirler ulaşmamış, rehbersiz kalmış” bir aklı anlıyoruz.

İşte, kendi gücüyle gerçeği bulma durumunda olan böyle bir aklın ulaşabileceği saha konusunda, değişik görüşler ileri sürülmüştür:
İtikat imamlarından, İmam Mâturudî Hazretleri, “insanın, kendi aklını kullanarak bir yaratıcısının olduğunu bilmeye güç yetirebileceği” görüşündedir. Ve böyle bir insanın Allah’a inanmaktan sorumlu tutulacağını, diğer iman rükünlerinden ve ibadetlerden ise sorumlu olmayacağını ifade eder.
Bir diğer itikat imamı olan İmam Eş’arî Hazretleri ise, böyle bir insanın, peygamber olmaksızın, Allah’ı bilmesinin de mümkün olamayacağı fikrini savunur ve bu adamın bir taşa bile tapsa “necat ehli” yani kurtuluşa erenlerden olacağını söyler.

Görüldüğü gibi, her iki imamın da ittifak ettikleri esas nokta şudur:
Kişi, içinde bulunduğu şartlarda, neyi bilmeye güç yetirebiliyorsa ondan sorumludur!..

Şüphesiz, hakikati en iyi bilen Allah’tır.

03.03.2007, 12:46

Bu yüzden hiçbir zaman peygamber gönderilmemiştir desek?

radikalislam · 03.03.2007, 13:10

Alıntı:

aktifus Nickli Üyeden Alıntı

Bu yüzden hiçbir zaman peygamber gönderilmemiştir desek?

Ve böylelikle Aktifus kardeşimizide bu anlayışı nedeniyle yüzyılın espri makinesi ilan etsek

direniş · 03.03.2007, 14:44

kader yine üzerinde çalıştığım ve çok ilginç bulduğum bir konu...kimi zaman başladığı yere dönüyor insan....
ilk zamanları -TOE-the theory of everything-(herşeyin teorisi)nin keşfi ile bu sorun çözülür diye düşünenelerdendim ama şimdi sanmıyorum..
kader,bir yönüyle muamma kalacak gibi...

casus021 · 03.03.2007, 14:45

ben kader konusu bile tartışmam bu konuda peygamberimizin sahabesine anlattıgı olaydan dolayı uzak dururum

radikalislam · 03.03.2007, 14:58

Alıntı:

casus021 Nickli Üyeden Alıntı

ben kader konusu bile tartışmam bu konuda peygamberimizin sahabesine anlattıgı olaydan dolayı uzak dururum

Bencede ana hatlar dışında çıkılmaması gereken dustur da bu olmalı. Alptraum kardeşimiz güzel bir çerçevede detaylarına fazlaca inmeden alimlerin ağzından, ana hatları ile vermiş, bununla yetinmeli insan. Çünkü muhteviyatı ancak alimler tarafından (eğer Allah (cc) izin vermişse veya verildiği ölçüye kadar) anlatabilinir, ama her dinleyen anlayacak diye bir kural da olamaz.

Duha · 03.03.2007, 15:00

Kader iman bir meseledir. İmani meseleler münakaşa edilmez. Doğru. Ama gereği gibi öğrenmek farzdır. Peygamberimizin çokça konuşmayı yasakladığı Kader meselesi İlme ait olan kısmı ile ilgilidir. Yani, ruhlar alemini ilgilendiren kısımdır.
Kader iki kısmdır. Bir ilmi olmayan birde ilmi olan kısımdır. İlmi olmayan kısmı yani kaderin mahiyetini öğrenmeden ona iman nasıl olacak.

radikalislam · 03.03.2007, 15:07

Alıntı:

Duha Nickli Üyeden Alıntı

Kader iman bir meseledir. İmani meseleler münakaşa edilmez. Doğru. Ama gereği gibi öğrenmek farzdır. Peygamberimizin çokça konuşmayı yasakladığı Kader meselesi İlme ait olan kısmı ile ilgilidir. Yani, ruhlar alemini ilgilendiren kısımdır.
Kader iki kısmdır. Bir ilmi olmayan birde ilmi olan kısımdır. İlmi olmayan kısmı yani kaderin mahiyetini öğrenmeden ona iman nasıl olacak.

Duha, değerli kardeşim; bu söylediğin de ilmi açıdan doğru tarafı. Fakat bunu tahlil edecek bu forumda kaç insan biliyorsun. İki elin parmağını geçmez. Baksana öbür tarafta adam gemi kaptanı, dümenci, kayalar!! olayı çorba yapıp, pupa yelken gidiyor. Sen ne anlatacaksın bu adama, veya ne kadarını senin anlatmak istediğin ölçüde yakalayacak. O açıdan pek sağlıklı bulmadım. Ah! birbirimizi yakalasak ne çok şey anlatacağız belki birbirimize, veya beraber neleri yakalayacağız, nasip işte! dedim ya; dile geliyor ama hulkumdan öte çıkmıyor!

direniş · 03.03.2007, 15:09

Alıntı:

Duha Nickli Üyeden Alıntı

Kader iman bir meseledir. İmani meseleler münakaşa edilmez. Doğru. Ama gereği gibi öğrenmek farzdır. Peygamberimizin çokça konuşmayı yasakladığı Kader meselesi İlme ait olan kısmı ile ilgilidir. Yani, ruhlar alemini ilgilendiren kısımdır.
Kader iki kısmdır. Bir ilmi olmayan birde ilmi olan kısımdır. İlmi olmayan kısmı yani kaderin mahiyetini öğrenmeden ona iman nasıl olacak.

evet ilmi yönden incelersek ,insanoğlunun yaşamını etkileyen çok önemli hususlar elimizde değil.örneğin ,Güneş....
binlerce yıldan bu yana insanoğlunun hayatta kalabilmesinin ana nedenlerinden birisi...
ve işin ilginç yanı,Güneş i oraya biz dikmedik ve bir gün kopup gitse birşeyde yapamayız,ölmekten başka..
binlerce yıldır insanoğlunun yaşamamasını sağlamıştır ama insanoğlunun buna bir müdahalesi yoktur...
ben kader deyince,sadece insanın alınyazısını değil,evrenin işleyişinide anlıyorum ve elimizde olmayan ve değiştiremediğimiz herşeye, kader diyorum...

Duha · 03.03.2007, 15:17

Direniş kardeşim Allah razı olsun. Aynen öyledir.

Kader ilme tabi olan kısmı biligiye tabidir. İlim bilme ile olur. Ruhlar alemi veya evrenin halkı gibi meselelerde Ayetin emri ile bilgimiz azdır. Hali ile fazla konuşmak doğru değildir. Fazlası ukalalıktır. Ancak müdakkik alimlere mahsutur. Onlar o bilgilerin tarifini alır bize verirler bizde onlarla iktifa ederiz.

Ancak ilme tabi olmayan kısmı iyilik ,kötülük kavramları ile cüzz-i irade gibi husulardır ki imani meseledir. Bu imani meseleleri anlamak boynumuzun borcudur.

Zira, asırlardır. Kader hakkında sadece teslimi bir iman edilmiş bu teslimi imandan istifade etmiş asrın deccalleri Kaderi hakkı ile anlamamış mü'minlere şüpheler sokmuş ve kafalarını karıştırmıştır.

Ancak öğrenmeye meyilli olan istikbalin evlatları yılmamış Kur'an'dan kaderi istihraç etmiş ve tam çözmüşlerdir. O tam çözenlerden bugün ders alıyoruz ve ders aldıklarımızı acizane anlatma gayretindeyiz.
Yoksa söylediklerim benim malım değildir.
Muhabbetle