Konu: (Kene) Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi Nedir?

Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi Nedir?

Kırım-Kongo Hemorajik Ateş (KKHA),keneler tarafından taşınan Nairovirüs isimli bir mikrobiyal etken tarafından neden olunan ateş, cilt içi ve diğer alanlarda kanama gibi bulgular ile seyreden hayvan kaynaklı bir enfeksiyondur. Son yıllarda tedavide görülen gelişmelere rağmen, bu enfeksiyonlarda ölüm oranları hala yüksektir.

Keneler Nasıl Tanınır ve Nerelerde Bulunur?
Keneler otlaklar, çalılıklar ve kırsal alanlarda yaşayan küçük oval şekillidir. 6-8 bacaklı, uçamayan, sıçrayamayan hayvanlardır. Hayvan ve insanların kanlarını emerek beslenirler ve bu sayede hastalıkları insanlara bulaştırabilirler.

Ülkemiz kenelerin yaşamaları için coğrafi açıdan oldukça uygun bir yapıya sahiptir. Türlere göre değişmekle beraber kenelerin, küçük kemiricilerden, yaban hayvanlarından evcil memeli hayvanlara ve kuşlara (özellikle devekuşları) kadar geniş bir konakçı spektrumları mevcuttur.

Kimler Risk Altındadır?
Hastalık genellikle meslek hastalığı şeklinde karşımıza çıkar.

• Tarım ve hayvancılıkla uğraşanlar
• Veterinerler
• Kasaplar
• Mezbaha çalışanları
• Sağlık personeli özellikle risk gurubudur.
• Kamp ve piknik yapanlar, askerler ve korunmasız olarak yeşil alanlarda bulunanlar da risk altındadır.

Henüz ergin olmamış Hylomma soyuna ait keneler, küçük omurgalılardan kan emerken virüsleri alır, gelişme evrelerinde muhafaza eder; ergin kene olduğunda da hayvanlardan ve insanlardan kan emerken bulaştırır.
Kuluçka Süresi Ne Kadardır?
Kene tarafından ısırılma ile virüsün alınmasını takiben kuluçka süresi genellikle 1-3 gündür; bu süre en fazla 9 gün olabilmektedir. Enfekte kan, ifrazat veya diğer dokulara doğrudan temas sonucu bulaşmalarda bu süre 5-6 gün, en fazla ise 13 gün olabilmektedir.
Belirtileri Nelerdir?

Ateş
Kırıklık
Baş ağrısı
Halsizlik
Kanama pıhtılaşma mekanizmalarının
bozulması sonucu;
- Yüz ve göğüste kırmızı döküntüler
ve gözlerde kızarıklık,
- Gövde, kol ve bacaklarda morluklar
- Burun kanaması, dışkıda ve idrarda kan görülür
- Ölüm karaciğer, böbrek ve akciğer yetmezlikleri nedeni ile
olmaktadır.

Kırım-Kongo Kanamalı Ateşinin Tanısı Nasıl Konulur?
Kanda virüse karşı oluşan antikorların taranması tanı için en sık kullanılan yöntemdir. Bu göstergeler hastalığın başlangıcından sonra 6. günden itibaren belirlenebilir.

Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi Nasıl Kontrol Edilir ve Nasıl Korunulur?


Hastalığın bulaşmasında keneler önemli bir yer tutmaktadır. Bu nedenle kene mücadelesi önemlidir fakat oldukça da zordur.
1. İnsanlar kenelerden uzak tutulabilir ise bulaş önlenebilir. Bu nedenle de mümkün olduğu kadar kenelerin bulunduğu alanlardan kaçınmak gerekir.

2. Kenelerin yoğun olabileceği çalı, çırpı ve gür ot bulunan alanlardan uzak durulmalı, bu gibi alanlara çıplak ayak yada kısa giysiler ile gidilmemelidir.

3. Bu alanlara av yada görev gereği gidenlerin lastik çizme giymeleri, pantolonlarının paçalarını çorap içine almaları,

4. Görevi nedeni ile risk grubunda yer alan kişilerin hayvan ve hasta insanların kan ve vücut sıvılarından korunmak için mutlaka eldiven, önlük, gözlük, maske v.b. giymeleri gerekmektedir.

5. Gerek insanları gerekse hayvanları kenelerden korumak için haşere kovucu ilaçlar (repellent) olarak bilinen böcek kaçıranlar dikkatli bir şekilde kullanılabilir. (Bunlar sıvı, losyon, krem, katı yağ veya aerosol şeklinde hazırlanan maddeler olup, cilde sürülerek veya elbiselere emdirilerek uygulanabilmektedir.)

6. Haşere kovucular hayvanların baş veya bacaklarına da uygulanabilir; ayrıca bu maddelerin emdirildiği plâstik şeritler, hayvanların kulaklarına veya boynuzlarına takılabilir.

7. Kenelerin bulunduğu alanlara gidildiği zaman vücut belli aralıklarla kene için taranmalıdır.

8. Vücuda yapışmış keneler uygun bir şekilde kene ezilmeden, ağızdan veya başından tutularak bir cımbız veya pens yardımıyla çıkartılır. Isırılan yer alkolle temizlenmelidir. Mümkünse kenenin tanı için alkolde saklanması uygun olur.



9. Diğer canlılara ve çevreye zarar vermeden, haşere ilacı (insektisit) ile uygulamanın uygun görüldüğü durumlarda çevre ilaçlanması yapılabilinir.

Kırım-Kongo Kanamalı Ateşinin Tedavisi Nedir?
Hastalığın kesin bir tedavisi bulunmamaktadır. Hastaya destek tedavisi yapılmalıdır.

Konuyu Hazırlayan: Dr. Alp Akay - Dr. Selcan Başak Soyluoğlu

Kenenin ısırdığı hastaların kanı Kırım Kongo'luya şifa oldu
Türkiye'nin kâbusu haline gelen keneye karşı hastaların kanı şifa oldu. Kırım Kongo kanamalı ateşi (KKKA) virüsü taşıyan kenelerin ısırdığı vatandaşların kanlarından serum yapıldı.

Önce hayvanlarda denenen serumlar, bu yıl içinde kenelerin virüs bulaştırdığı hastalarda kullanıldı. Ağır vakalarda dahi 10'da 9 oranında başarı yakalandı. Ölümcül virüse karşı Hıfzıssıhha'da üretilen antiserumların sayısını artırmak isteyen Sağlık Bakanlığı, Sivas, Yozgat, Tokat, Çorum gibi illere ekip gönderdi. Doktorlardan oluşan Etik Kurul, hastalığı geçirip bağışıklık kazanan vatandaşlardan kan toplayacak. Alınan kanlar Ankara'da serum haline getirilerek daha çok hasta şifaya kavuşacak. Türk bilim adamlarının yaptığı antiserum, hastalıkla mücadele eden 30 ülkeye de umut olacak.

Türkiye'nin yüreğine su serpecek antiserumu ilk kez Zaman'a açıklayan Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürü Seraceddin Çom, "Vatandaşlarımızın şifaya kavuşması için bu serumu çok önemsiyoruz." dedi. 2007 yılından bu yana serum çalışmalarının devam ettiğine dikkat çeken Çom, dünyada Kırım Kongo'ya karşı ilk olma özelliği taşıyan serumun yapılışını anlattı. Hastalığa yakalanıp geçiren ya da fark etmeden geçirenlerde bağışıklık oluştuğunu söyleyen Genel Müdür, bağışıklıkta kene virüsüne karşı mücadele edilecek antikor denilen maddelerin geliştiği bilgisini verdi. Türk bilim adamlarının kene ısıran hastalarda da bu ayrıntıyı yakalayıp serum ürettiklerini dile getiren Çom, "Kanında antikor oluşmuş hastalardan kan alarak o kanlardan maddeleri süzüp antiserum haline getirip işliyoruz." diye konuştu.

Serumun bugüne kadar kaç hastada kullanıldığına dair bilgi vermeyen Çom, Numune Hastanesi'nde hastaya müdahale ederken virüs bulaşan 4 doktorda kullanılıp kullanılmadığı sorusuna ise "Durumu ihtiyaç gösteren her hastada kullanıyoruz." karşılığını verdi. Çom ayrıca, hazırlanıp yayınlanan kene haritasındaki iller dışında yeni yerlerin virüslü keneler tarafından istila edildiği bilgisinin doğru olmadığını söyledi.

Sağlık Bakanlığı'nın altı yıllık verilerine göre, bazı iller virüslü keneden kurtuluyor. Zonguldak'ta son üç yıldır virüslü kenenin ısırdığı vaka görülmedi. Bilecik'te geçen yıl yaşanan kene ısırmaları bu yıl yok. Kırşehir ve Kırıkkale'de de bu sene virüslü kene ısırması yaşanmadı. Tunceli ve Mardin'de iki yıldır kene vakası yaşanmıyor. Siirt'te 1 vaka var. Trabzon'daki vakalar ise başka illerden gelen hastalar

Ben bu kene'den çok korkuyorum kabusum oldu ne yapcam bilmiyorum yakalanacagım korkusu var bir gün bir yerde

zamanında tavukları öldürdüler simdi de kenelerle ugrasıyoruz tavuk sart başka kurtulusu olmaz