Konu: Ýman

''Muhakkak Allahü Teala dünyayý sevdiðine de verir sevmediðine de verir . Ýmaný ise ancak sevdiðine verir.''

(Hadis-i Þerif ,müsnd-i Ahmed)

Ýnsanlar lailahe illallah deyinceye kadar savaþýlýr

2606
Ebû Hüreyre (r.a.)’den rivâyete göre, Rasûlullah (s.a.v.) þöyle buyurdu:
Bu insanlarla Allah’tan baþka ilah yoktur deyinceye kadar savaþmakla emrolundum Allah’tan baþka ilah yoktur dediklerinde mallarýný ve canlarýný benden kurtarýrlar ancak gizli durumlarýnýn hesabý Allah’a kalmýþtýr.”
(Nesâî, Tahrimüddem: 1; Müslim, Ýman: 8)

Bu konuda Câbir, Sa’d ve ibn Ömer’den de hadis rivâyet edilmiþtir.

Tirmizî: Bu hadis hasen sahihtir.

2607
Ebû Hüreyre (r.a.)’den rivâyete göre, þöyle demiþtir: “Rasûlullah (s.a.v.) vefat edince ve Ebû Bekir de halife olunca Araplardan kafir olup Ýslam’dan çýkanlar oldu Ömer b. Hattâb, Ebû Bekir’e þöyle dedi: Sen bu Ýnsanlarla nasýl savaþacaksýn? Rasûlullah (s.a.v.),
tüm insanlarla Allah’ýn birliðini kabul edinceye kadar savaþmakla emrolundum kabul ederlerse mal ve canlarýný benden kurtarýrlar gizli durumlarýnýn hesabý Allah’a kalmýþtýr, demesine raðmen... Ebû Bekir de þu karþýlýðý verdi namaz ile zekatý birbirinden ayýranlara karþý vallahi savaþacaðým çünkü zekat malýn hakkýdýr. Allah’a yemin ederim ki Rasûlullah (s.a.v.)’e verdikleri bir deve yularýný bana vermeseler bunun verilmemesi yüzünden kendileriyle savaþýrým. Bunun üzerine Ömer b. Hattâb þöyle dedi: Vallahi durum bu merkezde iken Allah’ýn, Ebû Bekr’in göðsüne ferahlýk verdiðini gördüm savaþ konusunda kendisinin hak üzerinde olduðunu anladým.”
(Nesâî, Tahrimüddem: 1; Buhârî, Zekat: 29

Tirmizî: Bu hadis hasen sahihtir.

Ayný þekilde Þuayb b. Ebî Hamza, Zührî’den Ubeydullah b. Abdullah’tan ve Ebû Hüreyre’den bu hadisi rivâyet etmiþtir. Bu hadisi Imrân el Kattan, Ma’mer’den Zührî’den, Enes b. Mâlik’den, Ebû Bekir’den rivâyet ediyor ki bu rivâyet yanlýþtýr. Imrân’a, Ma’mer’den yaptýðý rivâyetle muhalefet edilmiþtir.

SÜNEN-Ý TÝRMÝZÝ
Ýman bölümü
Bölüm 1 Hadis no 2606-2607

LAÝLAHE ÝLLALAH DEYÝNCEYE VE NAMAZ KILINCAYA KADAR SAVAÞILIR

Enes b. Mâlik (r.a.)’den rivâyete göre, Rasûlullah (s.a.v.) þöyle buyurdu:
“Bu insanlarla Allah’tan baþka ilah olmadýðýna, Muhammed (s.a.v.)’in onun kulu ve peygamberi olduðuna þehâdet edinceye, bizim kýblemize dönünceye, bizim kestiðimizi yiyinceye, bizim namazýmýzý kýlýncaya kadar savaþmam emredildi. Bunlarý yaptýklarý takdirde canlarý ve mallarý bize haram olur...”
(Müslim, Ýman: 8)
Bu konuda Muâz b. Cebel ve Ebû Hüreyre’den de hadis rivâyet edilmiþtir.
Tirmizî:
Bu hadis bu þekliyle hasen sahih garibtir.
Yahya b. Eyyûb bu hadisin bir benzerini Humeyd ve Enes’den rivâyet etmiþtir.

SÜNEN-Ý TÝRMÝZÝ
Ýman bölümü
Bölüm 2 Hadis no 2608

ÝSLAM BEÞ ANA ESAS ÜZERÝNE KURULMUÞTUR

Ýbn Ömer (r.a.)’den rivâyete göre, Rasûlullah (s.a.v.) þöyle buyurmuþtur: “Ýslam beþ esas üzerine kurulmuþtur. Allah’tan baþka ilah olmadýðýna Muhammed’in, Allah’ýn kulu ve elçisi olduðuna þehâdet etmek, namaz kýlmak, zekat vermek, Ramazan orucu tutmak ve Ka’be’yi haccetmek.”
(Müslim, Ýman: 1; Buhârî, Ýman: 1)
Bu konuda Cerir b. Abdullah’tan da hadis rivâyet edilmiþtir.
Tirmizî:
Bu hadis hasen sahihtir. Deðiþik þekillerde de Ýbn Ömer’den rivâyet edilmiþtir.
Suayr b. Hýms hadisçiler yanýnda güvenilir bir kiþidir. Ebû Küreyb Vekî’ vasýtasýyla Hanzale b. ebî Sûfyân el Cumahî’den, Ýkrime b. Hâlid el Mahzûmî’den ve Ýbn Ömer’den bu hadisin bir benzerini bize aktarmýþlardýr.
Tirmizî:
Bu hadis hasen sahihtir.

SÜNEN-Ý TÝRMÝZÝ
Ýman bölümü
Bölüm 3 Hadis no 2609

ÝMAN, ÝSLAM, ÝHSAN NE DEMEKTÝR? KIYAMET NE ZAMAN KOPACAKTIR?

Yahya b. Ya’mur (r.a.)’den rivâyete göre, þöyle demiþtir: Kader konusunu inkar konusunda ilk konuþan kiþi Ma’bed el Cühenî idi nihayet ben ve Humeyd b. Abdurrahman el Hýmyerî ile birlikte çýkýp Medîne’ye kadar geldik. Peygamber (s.a.v.)’in ashabýndan bir kiþi ile karþýlaþýrsak ona þu kimselerin ortaya çýkardýklarý kader konusunu soracaðýz dedik. Derken Abdullah b. Ömer ile karþýlaþtýk mescidden dýþarý çýkýyordu arkadaþýmla birlikte onun yanýna vardýk. Arkadaþýmýn bu konuda konuþmayý bana býrakacaðýna inandýðým için Ýbn Ömer’e: Ey Ebû Abdurrahman: Bazý kimseler Kur’ân okuyorlar ve ilimde derin meselelere dalýyorlar kader diye bir þeyin olmadýðýný her iþin hemen o anda meydana geliveren bir durum olduðunu söylüyorlar. Abdullah b. Ömer þöyle dedi: Onlarla bir daha karþýlaþýrsan benim onlardan uzak olduðumu onlarýn da benden uzak olduklarýný kendilerine haber ver. Abdullah’ýn yeminle söyleyebileceði bir gerçek varsa oda þudur: Onlardan biri Allah yolunda Uhud daðý kadar altýn harcasa kadere ve kaderin hayrýna ve þerrine iman etmedikçe kendisinden kabul edilmez.
Yahya b. Ya’mur dedi ki: Sonra Abdullah b. Ömer bir hadis anlatmaya baþladý ve dedi ki: Ömer b. Hattâb þöyle demiþtir: Bir zamanlar Rasûlullah (s.a.v.)’in yanýnda idik. Bu esnada elbisesi bembeyaz saçlarý simsiyah bir adam çýkageldi. Üzerinde yolculuk izleri görülmüyordu, içimizden hiçbir kimse de kendisini tanýmýyordu. Bu kimse Rasûlullah (s.a.v.)’in yanýna geldi dizini Rasûlullah (s.a.v.)’in dizine yapýþtýrdý ve Ey Muhammed! Ýman nedir? Diye sordu. Rasûlullah (s.a.v.) þöyle buyurdu: Allah’a, meleklerine, kitaplarýna, peygamberlerine ahiret gününe, hayýr ve þerri ile kadere inanmaktýr. Sonra o adam Ýslam nedir? diye sordu. Rasûlullah (s.a.v.) buyurdu ki: Allah’tan baþka ilah olmadýðýna, Muhammed’in, Allah’ýn kulu ve elçisi olduðuna þehâdet edip namazý kýlmak zekat vermek haccetmek ve Ramazan orucunu tutmaktýr. Sonra o adam ihsan nedir? Diye sordu. Rasûlullah (s.a.v.) de þöyle buyurdu Allah’ý görür gibi ibadet etmendir. Sen onu görmesen bile o seni her an görmektedir. Ömer dedi ki: Tüm bu sorduðu sorularda Rasûlullah (s.a.v.)’in cevabý üzerine o kimse hep “doðru söylüyorsun” diyordu. Biz de bu adama hayret ettik, hem soru soruyor hem de doðru söyledin diyerek tasdik ediyordu. O adam tekrar sordu: Kýyamet ne zaman kopacaktýr? Bunun üzerine Rasûlullah (s.a.v.) buyurdu ki: Kýyamet hakkýnda soru sorulan kiþi; soran kiþiden daha bilgili deðildir. Bu sefer o adam kýyametin alametleri nedir? Diye sordu. Rasûlullah (s.a.v.)’de þöyle buyurdu: Cariyenin hanýmefendisini doðurmasý, (yani doðan çocuklar ana ve babalarýna köle muamelesi yapacaklar) yalýn ayak çýplak ve fakir koyun çobanlarýný yaptýrdýklarý binalarla boy ölçüþürken görmendir. Ömer dedi ki: Bu olaydan üç gün sonra Rasûlullah (s.a.v.), benimle karþýlaþtý ve Ey Ömer! O soru soran kim idi! biliyor musun? O Cibril idi, size dini konularý öðretmeye gelmiþti.”
(Müslim, Ýman: 1; Nesâî, Ýman: 6)
Ahmed b. Muhammed, Ýbn’ül Mübarek vasýtasýyla Kehmes b. Hasan’dan ayný senedle bu hadisin bir benzerini rivâyet etmiþtir. Bu konuda Talha b. Ubeydullah, Enes b. Mâlik ve Ebû Hüreyre’den de hadis rivâyet edilmiþtir.

Tirmizî:
Bu hadis hasen sahihtir. Ömer’den deðiþik þekillerde de rivâyet edilmiþtir.
Ayný hadis Ýbn Ömer’den de rivâyet edilmiþtir. Sahih olan rivâyet Ýbn Ömer’in, Ömer’den yaptýðý rivâyettir.

SÜNEN-Ý TÝRMÝZÝ
Ýman bölümü
Bölüm 4 Hadis no 2610

FARZ ÝBADETLERÝN ÝMANLA ALAKASI VAR MIDIR?

Ýbn Abbâs (r.a.)’den rivâyete þöyle demiþtir: Abdulkays heyeti Rasûlullah (s.a.v.)’e geldi ve: “Biz Rabia kabilesinin þu boyu olarak seninle ancak haram aylarda görüþebiliyoruz bize bir þey emret ki onu senden öðrenip arkamýzda olanlarý da ona davet edelim” dediler.
Bunun üzerine Rasûlullah (s.a.v.) þöyle buyurdu:
Dört þeyi size emrederim; “Öncelikle Allah’a iman” sonra Allah’a imaný þöyle tefsir etti: Allah’tan baþka ilah olmadýðýna benim de Allah’ýn kulu elçisi olduðuma þehâdet edip, namaz kýlmak, zekat vermek ve ganimet olarak ele geçirdiðiniz þeylerden beþte birini vermektir.
(Nesâî, Ýman: 6; Müslim, Ýman: 6)
Kuteybe Hammad b. Zeyd vasýtasýyla Ebû Cemre’den, Ýbn Abbâs’tan bu hadisin bir benzerini bize aktarmýþtýr.
Tirmizî:
Bu hadis sahih hasendir. Ebû Cemre ed Dubaî’nin ismi Nasr b. Imrân’dýr. Þu’be de bu hadisi Cemre’den rivâyet etmiþ ve þu ilaveyi yapmýþtýr: “Biliyor musunuz? Ýman nedir? Allah’tan baþka ilah olmadýðýna benim Allah’ýn peygamberi olduðuma þehâdet etmek” cümlesini ilave ederek ayný hadisi zikretmiþtir. Kuteybe b. Saîd’den þöyle dediðini iþittim: “Þu dört ileri gelen âlime benzer bir kiþi bir daha görmedim. Mâlik b. Enes, Leys b. Sa’d, Abbâd el Mühellebî ve Abdulvehhab es Sekafî.”
Kuteybe diyor ki:
Hergün Abbâd b. Abbâd’ýn yanýndan iki hadis öðrenerek döndüðümüze memnun olurduk. Abbâd b. Abbâd, Mühelleb b. ebî Sufra’nýn çocuklarýndandýr.

SÜNEN-Ý TÝRMÝZÝ
Ýman bölümü
Bölüm 5 Hadis no 2611

alla bizleri iman dan ayýrmasýn inþallah

ÝMAN ARTAR VE EKSÝLÝRMÝ?

2612
Âiþe (r.anha)’dan rivâyete göre, Rasûlullah (s.a.v.) þöyle buyurdu: “Mü’minlerin iman yönünden en yoðunu ahlak bakýmýndan en güzel olaný ve çoluk çocuðuna karþý iyi ve yumaþak davranýp baðýþý bol olandýr.” (Ebû Dâvûd, Edeb: 15; Buhârî, Ýman: 33)
ž Bu konuda Ebû Hüreyre ve Enes b. Mâlik’den de hadis rivâyet edilmiþtir.

Tirmizî: Bu hadis sahih olup sadece Ebû Kýlâbe’nin, Âiþe’den iþitmesiyle biliyoruz. Ebû Kýlâbe, Âiþe’nin süt çocuðu Abdullah b. Yezîd vasýtasýyla Âiþe’den bu hadisten baþka bir hadis daha rivâyet etmiþtir. Ebû Kýlâbe’nin adý Abdullah b. Zeyd el Cermî’dir.
Ýbn ebî Ömer Sûfyân’dan aktararak þöyle dedi: Eyyûb es Sahtiyanî, Ebû Kýlâbe’den bahsetti ve: “Vallahi aklý baþýnda fýkýhçýlardandý” dedi.

2613
Ebû Hüreyre (r.a.)’den rivâyete göre, Rasûlullah (s.a.v.) insanlara hutbe vererek öðüt verdi ve þöyle buyurdu: “Ey kadýnlar cemaati! Sadaka veriniz, çünkü Cehennemin çoðunluðu sizdendir.”
Bunun üzerine içlerinden bir kadýn; “Ey Allah’ýn Rasûlü! Bunun sebebi nedir?” Diye sorunca; Rasûlullah (s.a.v.) þöyle buyurdu: “Kocalarýnýza karþý lanet etmenizin ve nankörlüðünüzün çok olmasýndandýr. Rasûlullah (s.a.v.) þöyle devam etti: Akýllý ve dirayetli erkekleri; siz akýl ve dini noksan kadýnlardan daha çabuk yoldan çýkaraný görmedim. Ýçlerinden bir kadýn: Kadýnýn akýl ve din yönünden eksiði nedir? Diye sordu. Rasûlullah (s.a.v.) þöyle buyurdu: Sizden iki kadýnýn þâhidliði bir erkeðin þâhidliðine eþittir. Dininizin eksiði ise hayýz görmenizdir ki hayýzlý olduðunuz günlerde birkaç gün namaz kýlamazsýnýz.” (Tirmizî rivâyet etmiþtir.)
ž Bu konuda Ebû Saîd ve Ýbn Ömer’den de hadis rivâyet edilmiþtir.
Tirmizî: Bu hadis bu þekliyle sahih garib hasendir.

2614
Ebû Hüreyre (r.a.)’den rivâyete göre, Rasûlullah (s.a.v.) þöyle buyurdu: “Ýmanýn yetmiþten fazla bölümü vardýr. En aþaðý yoldan zarar veren þeyleri kaldýrýp atmak, en yüksek mertebesi de Allah’tan baþka ilah yoktur sözünü söylemektir.” (Buhârî, Ýman: 2; Müslim, Ýman: 12)

ž Tirmizî: Bu hadis hasen sahihtir. Ayný þekilde Süheyl b. ebî Salih, Abdullah b. Dinar’dan, Ebû Salih’den, Ebû Hüreyre’den bu hadisi bize aktarmýþtýr.
Imara b. Gazýyye bu hadisi Ebû Salih’den, Ebû Hüreyre’den rivâyet ederek “Ýman altmýþ dört bölümdür” demektedir.
Ayný þekilde Kuteybe, Bekir b. Mudar vasýtasýyla Imara b. Gazýyye’den, Ebû Salih’den ve Ebû Hüreyre’den bu “altmýþ dört” hadisini bize aktarmýþtýr.

SÜNEN-Ý TÝRMÝZÝ
Ýman bölümü
Bölüm 6 Hadis no 2612-2613-2614

UTANMA HÝSSÝ ÝMANDANDIR

Sâlim (r.a.)’ýn babasýndan rivâyete göre, Rasûlullah (s.a.v.) kardeþine haya hakkýnda nasihat eden bir kimseye uðradý ve þöyle buyurdu: “Haya imandandýr.”

Ahmed b. Meni’der ki: “Rasûlullah (s.a.v.), kardeþine nasihat eden birini iþitti de…”
(Buhârî, Ýman: 3; Müslim, Ýman: 12)

Tirmizî: Bu hadis hasen sahihtir.

Bu konuda Ebû Hüreyre, Ebû Bekre ve Ebû Umame’den de hadis rivâyet edilmiþtir.

SÜNEN-Ý TÝRMÝZÝ
Ýman bölümü
Bölüm 7 Hadis no 2615

NAMAZIN ÖNEMÝ VE DEÐERÝ

2616
Muâz b. Cebel (r.a.)’den rivâyete göre, þöyle demiþtir: Rasûlullah (s.a.v.) ile bir yolculukta beraberdim yolda yürürken yanýna yakýn oldum Ey Allah’ýn Rasûlü! Dedim; “Bana öyle bir amel öðret ki beni Cehennem’den uzaklaþtýrýp Cennete koysun!” Bunun üzerine Rasûlullah (s.a.v.) buyurdular ki: “Bana çok büyük bir soru sordun ama bu mesele Allah’ýn kolaylaþtýrdýðý kimseler için çok kolaydýr. Þöyle ki: Her konuda ve her zaman kulluðu Allah’a yapar ona hiçbir þeyi ortak koþmazsýn, namazýný devamlý ve düzgün kýlarsýn, zekatýný verir, Ramazan orucunu tutar, haccedersin...” Sonra þöyle devam etti: “Sana hayýr yollarýný göstereceðim oruç kalkandýr. Sadaka; suyun ateþi söndürdüðü gibi günahlarý siler süpürür. Kiþinin gece kýldýðý namazda yine hatalarý siler süpürür.” Muâz dedi ki: Sonra, Rasûlullah (s.a.v.), 32 Secde sûresi16-17. ayetini: “Onlar yataklarýndan geceleri kalkarak korku ve ümid içerisinde Rablerine yalvaranlardýr ve kendilerine geçimlik verdiðimiz þeylerden baþkalarýna harcayandýr. Böyle davranan mü’minlere gelince yaptýklarýndan dolayý mükafat olarak öteki dünyada onlara þimdiye kadar gizli kalan göz aydýnlýðý olarak onlar için nelerin saklanýp bekletildiðini hiç kimse bilip hayal edemez” okudu ve þöyle buyurdu: “Size bütün iþlerin baþýný, direðini ve en üst noktasýný bildireyim mi? Bende evet, Ey Allah’ýn Rasûlü! Dedim. Þöyle buyurdu: “Her iþin baþý Ýslam, yani iradeyi Allah’a teslim etmek demektir. Direði namaz, zirvesi ve üst noktasý da cihâd týr.” Sonra þöyle devam etti: “Sana tüm bunlarýn can damarýný bildireyim mi?” Bende evet Ey Allah’ýn Peygamberi dedim. “Rasûlullah (s.a.v.) dilini tuttu ve kendi rahatlýðýn için þunu tut buyurdular.” Ben de Ey Allah’ýn Rasûlü!: Bizler konuþmalarýmýz yüzünden sorguya çekilecek miyiz? Dedim. Þöyle dedi: “Anan hasretine yansýn Ey Muâz! Ýnsanlarý yüzü koyun ve burunlarý yerde süründürerek Cehenneme dolduran dillerin kazandýðýndan baþkasý deðildir.” (Müslim, Ýman: 12; Buhârî, Ýman: 2)
Tirmizî: Bu hadis hasen sahihtir.

2617
Ebû Saîd (r.a.)’den rivâyete göre, Rasûlullah (s.a.v.) þöyle buyurdu: “Bir kimsenin mescidle ilgilenip oraya gidip geldiðini görürseniz onun imanýna þâhid olunuz. Çünkü Allah: (9 tevbe: 18) de þöyle buyurur: Allah’ýn mescidlerini ziyaret etmek yahut onlarý onarýp gözetmek, canlý tutup, zirvede kalmasýný saðlamak ancak Allah’a ve ahiret gününe inanan namazlarýnda dosdoðru ve devamlý olan, zekatlarýný veren Allah’tan baþka kimseden korkup çekinmeyen kimselere aittir. Ýþte doðru yola ermiþlerden olmalarý umulanlar bunlardýr” buyuruyor. (Ýbn Mâce, Mesacid: 18)
Tirmizî: Bu hadis hasen garibtir.

SÜNEN-Ý TÝRMÝZÝ
Ýman bölümü
Bölüm 8 Hadis no 2616-2617